Makine
Dersin Ayrıntıları
KTO KARATAY ÜNİVERSİTESİ
Ticaret ve Sanayi Meslek Yüksekokulu
Makine Programı
Ders Bolognaları
Ticaret ve Sanayi Meslek Yüksekokulu
Makine Programı
Ders Bolognaları
| Ders Kodu | Ders Adı | Yıl | Dönem | Yarıyıl | T+U+L | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 08830101 | CNC Tezgâhları ve Programlama | 2026 | Güz | 3 | 2+1+0 | 5 | 5 |
| Dersin Türü | Zorunlu |
| Dersin Düzeyi | Önlisans (TYYÇ: 5. Düzey / QF-EHEA: Kısa Düzey / EQF-LLL: 5. Düzey) |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Yöntem ve Teknikler | Anlatım, soru-cevap, problem çözme, örnek uygulamalar, teknik resim inceleme, CNC programı yazma çalışmaları, bilgisayar destekli simülasyon ve uygulamalı gösterim. |
| Dersin Veriliş Şekli | Yüz Yüze |
| Ön Koşullar | Bu ders için ön koşul bulunmamaktadır. Temel teknik resim, ölçme bilgisi ve imalat yöntemleri hakkında bilgi sahibi olunması önerilir. |
| Dersin Koordinatörü | Öğr.Gör. Mehmet AKSOY |
| Dersi Veren(ler) | Öğr.Gör. Muhammed Emin BOYACIOĞLU |
| Yardımcı(lar) | - |
Dersin Öğretim Eleman(lar)ı
| Adı Soyadı | Oda No. | E-Posta Adresi | Dahili | Görüşme Saatleri |
|---|---|---|---|---|
| Öğr.Gör. Muhammed Emin BOYACIOĞLU | T-202 | [email protected] | 7671 | Pazartesi 14.00 - 16.00 |
Dersin İçeriği
CNC tezgâhlarının tanımı, gelişimi ve çalışma prensipleri, CNC torna ve freze tezgâhlarının temel bileşenleri, koordinat sistemleri, takım ve iş parçası sıfır noktaları, CNC programlama esasları, program yapısı, temel G ve M kodları, takım hareketleri, kesme parametreleri, takım telafileri, CNC torna programlama, CNC freze programlama, çevrimler, program simülasyonu, program kontrolü ve temel imalat uygulamaları.
Dersin Amacı
Bu dersin amacı, öğrencilere CNC tezgâhlarının çalışma prensiplerini, temel bileşenlerini ve bilgisayarlı sayısal kontrol sistemlerini tanıtmak; CNC programlama temellerini, koordinat sistemlerini, takım hareketlerini ve temel G kodları ile M kodlarının kullanımını öğretmektir. Ayrıca öğrencilerin CNC torna ve freze tezgâhları için temel parça programları hazırlama ve programları teknik resim ve imalat gereksinimlerine göre değerlendirme becerisi kazanmalarını sağlamaktır.
Dersin Alan Öğretimini Sağlamaya Yönelik Katkısı
| Temel Meslek Dersleri | X |
| Uzmanlık / Alan Dersleri | |
| Destek Dersleri | |
| Aktarılabilir Beceri Dersleri | |
| Beşeri, İletişim ve Yönetim Becerileri Dersleri |
Dersin Öğrenim Kazanımlarının Program Kazanımları ile Olan İlişkileri
| İlişki Düzeyleri | ||||
| En Düşük | Düşük | Orta | Yüksek | En Yüksek |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| # | Program Yeterlilikleri | Düzey |
|---|---|---|
| P1 | Mesleği ile ilgili temel, güncel, uygulamaya yönelik bilgilere sahip olur ve etkin şekilde kullanır. | 5 |
| P3 | Mesleği ile ilgili bilişim teknolojilerini (yazılım, program, animasyon vb.) etkin kullanır. | 4 |
| P4 | Mesleki problemleri ve konuları bağımsız olarak analitik ve eleştirel bir yaklaşımla değerlendirir ve çözüm önerileri sunar. | 4 |
| P12 | Makine elemanlarını ve malzemelerini tanımlar; uygun imalat yöntemlerini seçer. | 5 |
| P23 | Sağlıklı ve güvenli bir çalışma ortamı oluşturmak için karşılaşılan sorunlarının çözümünde İSG ile ilgili bilgiler ile uygun yöntem ve araçları seçer ve kullanır | 5 |
Dersin Öğrenim Kazanımları
| Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir: | |||
|---|---|---|---|
| No | Öğrenme Çıktıları | Prog. Yet. İlişkisi | Ölçme Yöntemi ** |
| Ö1 | CNC tezgâhlarının yapısını, çalışma ilkelerini ve eksen sistemlerini açıklar. | P.1.19 | 1,7 |
| Ö2 | İmalat resmine uygun olarak CNC torna ve freze tezgâhları için ISO G ve M kodları ile manuel program hazırlar. | P.3.7 | 1,7 |
| Ö3 | Hazırlanan CNC programlarını simülasyon ve bilişim yazılımları üzerinden doğrulayarak hataları ve çakışmaları giderir. | P.3.8 | 1,7 |
| Ö4 | CNC işleme esnasında karşılaşılan teknik problemleri analitik bir yaklaşımla değerlendirerek çözüm önerileri geliştirir. | P.4.8 | 1,7 |
| Ö5 | Parça imalatına uygun kesici takım, tutucu ve işleme parametrelerini (devir, ilerleme, talaş derinliği) hesaplar ve seçer. | P.12.13 | 1,7 |
| Ö6 | CNC imalat süreçlerindeki risklere uygun İSG yöntemlerini ve güvenlik araçlarını seçer ve kalite standartlarını gözeterek güvenli çalışma önlemlerini uygular. | P.23.2 | 1,7 |
| ** Yazılı Sınav: 1, Sözlü Sınav: 2, Ev Ödevi: 3, Lab./Sınav: 4, Seminer/Sunum: 5, Dönem Ödevi: 6, Uygulama: 7 | |||
Dersin Haftalık İçeriği
| Hafta | Konu |
|---|---|
| 1 | CNC Tezgâhlarının Tanıtımı, Gelişimi ve Çalışma Prensipleri |
| 2 | CNC Torna ve Freze Tezgâhlarının Yapısı ve Temel Bileşenleri |
| 3 | CNC Tezgâhlarında Koordinat Sistemleri, Referans Noktaları ve İş Parçası Sıfırlama |
| 4 | CNC Programlama Esasları, Program Yapısı ve Adres Tanımlamaları |
| 5 | Temel G Kodları ve M Kodları |
| 6 | Takım Hareketleri, İlerleme ve Devir Sayısı Programlama |
| 7 | CNC Torna Tezgâhlarında Temel Programlama ve Dış Çap Tornalama |
| 8 | CNC Tornada Alın Tornalama, Kanal Açma ve Delik Delme Programları |
| 9 | CNC Tornada Çevrim Kullanımı ve Takım Telafileri |
| 10 | CNC Freze Tezgâhlarında Temel Programlama ve Koordinat Tanımlama |
| 11 | CNC Frezede Doğrusal ve Dairesel Takım Hareketleri |
| 12 | CNC Frezede Cep Boşaltma, Delik Delme ve Takım Telafileri |
| 13 | CNC Programlarının Simülasyonu, Kontrolü ve Hata Giderme |
| 14 | CNC Torna ve Freze İçin Parça Programlama Uygulamaları ve Genel Değerlendirme |
Ders Kitabı veya Malzemesi
| Kaynaklar | Talaş Kaldırma Bilimi ve Teknolojisi CNC Takım Tezgahları ve Üretim Otomasyonu, Mustafa Akkurt, Birsen Yayınevi, 2009 CNC Torna ve Freze Tezgahlarının Programlanması, M. Gülesin, A. Güllü, Ö. Avcı, Asil Yayın, 2010 Mastercam 2022, Mustafa Timur, Halil Kılıç, Nobel Yayınevi, 2021 |
Değerlendirme Yöntemi ve Geçme Kriterleri
| Yarıyıl Çalışmaları | Sayısı | Katkı (%) |
|---|---|---|
| Devam | - | - |
| Laboratuvar | - | - |
| Uygulama | 1 | 20 (%) |
| Ödev | - | - |
| Sunum | - | - |
| Projeler | - | - |
| Kısa sınav (Quiz) | - | - |
| Ara Sınavlar | 1 | 30 (%) |
| Yarıyıl Sonu Sınavı | 1 | 50 (%) |
| Toplam | 100 (%) | |
AKTS / Çalışma Yükü Tablosu
| Etkinlik | Sayı | Süre | Toplam İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders Hafta Sayısı ve Saati | 14 | 2 | 28 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi (Ön çalışma, Kütüphane, Pekiştirme) | 14 | 4 | 56 |
| Ara Sınav | 1 | 10 | 10 |
| Kısa Sınav | 1 | 30 | 30 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Laboratuvar | 0 | 0 | 0 |
| Proje | 0 | 0 | 0 |
| Atölye | 0 | 0 | 0 |
| Sunum/Seminer Hazırlama | 0 | 0 | 0 |
| Alan Çalışması | 0 | 0 | 0 |
| Dönem Sonu Sınavı | 1 | 20 | 20 |
| Diğer | 0 | 0 | 0 |
| Toplam İş Yükü: | 144 | ||
| Toplam Yük / 30 | 4,80 | ||
| Dersin AKTS Kredisi: | 5 | ||
Ders - Öğrenme Çıktıları İlişkisi
| İlişki Düzeyleri | ||||
| En Düşük | Düşük | Orta | Yüksek | En Yüksek |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| # | Öğrenme Çıktıları | P1 | P3 | P4 | P12 | P23 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ö1 | CNC tezgâhlarının yapısını, çalışma ilkelerini ve eksen sistemlerini açıklar. | 5 | - | - | - | - |
| Ö2 | İmalat resmine uygun olarak CNC torna ve freze tezgâhları için ISO G ve M kodları ile manuel program hazırlar. | - | 5 | - | - | - |
| Ö3 | Hazırlanan CNC programlarını simülasyon ve bilişim yazılımları üzerinden doğrulayarak hataları ve çakışmaları giderir. | - | 4 | - | - | - |
| Ö4 | CNC işleme esnasında karşılaşılan teknik problemleri analitik bir yaklaşımla değerlendirerek çözüm önerileri geliştirir. | - | - | 4 | - | - |
| Ö5 | Parça imalatına uygun kesici takım, tutucu ve işleme parametrelerini (devir, ilerleme, talaş derinliği) hesaplar ve seçer. | - | - | - | 5 | - |
| Ö6 | CNC imalat süreçlerindeki risklere uygun İSG yöntemlerini ve güvenlik araçlarını seçer ve kalite standartlarını gözeterek güvenli çalışma önlemlerini uygular. | - | - | - | - | 4 |