İmalat Yürütme Sistemleri Operatörlüğü
Dersin Ayrıntıları
KTO KARATAY ÜNİVERSİTESİ
Ticaret ve Sanayi Meslek Yüksekokulu
İmalat Yürütme Sistemleri Operatörlüğü Programı
Ders Bolognaları
Ticaret ve Sanayi Meslek Yüksekokulu
İmalat Yürütme Sistemleri Operatörlüğü Programı
Ders Bolognaları
| Ders Kodu | Ders Adı | Yıl | Dönem | Yarıyıl | T+U+L | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 07841111 | MES Raporlama | 2026 | Bahar | 4 | 2+2+0 | 6 | 6 |
| Dersin Türü | Seçmeli |
| Dersin Düzeyi | Önlisans (TYYÇ: 5. Düzey / QF-EHEA: Kısa Düzey / EQF-LLL: 5. Düzey) |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Yöntem ve Teknikler | Teorik anlatım, laboratuvar uygulamaları, rapor tasarımı çalışmaları, simülasyon temelli veri analizi, proje temelli öğrenme ve grup çalışmaları. |
| Dersin Veriliş Şekli | Yüz Yüze |
| Ön Koşullar | Ön koşul yoktur; temel MES ve veri analizi bilgisi önerilir. |
| Dersin Koordinatörü | Öğr.Gör. Mehmet AKSOY |
| Dersi Veren(ler) | Öğr.Gör. Deniz ÇIRAY |
| Yardımcı(lar) | - |
Dersin Öğretim Eleman(lar)ı
| Adı Soyadı | Oda No. | E-Posta Adresi | Dahili | Görüşme Saatleri |
|---|---|---|---|---|
| Öğr.Gör. Deniz ÇIRAY | T-224 | [email protected] | 7913 | Salı 10:00/12:00 |
Dersin İçeriği
MES sistemlerinde veri toplama, analiz etme ve raporlama süreçleri; performans göstergeleri (OEE, kullanılabilirlik, kalite oranı), vardiya ve dönemsel üretim raporları, özel rapor tasarımı ve dinamik raporlama araçları konuları ele alınır. Raporlama sistemlerinin üst seviye yazılımlarla bütünleştirilmesi, veri güvenliği, gerçek zamanlı alarm sistemleri ve görsel rapor panellerinin hazırlanması uygulamalı örneklerle anlatılır.
Dersin Amacı
Bu dersin amacı, öğrencilerin üretim yürütme sistemlerinden (MES) elde edilen verileri analiz ederek anlamlı raporlar oluşturabilme becerisi kazanmalarını sağlamaktır. Öğrenciler, üretim performansı, verimlilik, kalite ve bakım verilerinden farklı seviyelerde (operatör, makine, hat, tesis) raporlar üreterek üretim karar süreçlerine katkıda bulunmayı öğrenir.
Dersin Alan Öğretimini Sağlamaya Yönelik Katkısı
| Temel Meslek Dersleri | |
| Uzmanlık / Alan Dersleri | X |
| Destek Dersleri | |
| Aktarılabilir Beceri Dersleri | |
| Beşeri, İletişim ve Yönetim Becerileri Dersleri |
Dersin Öğrenim Kazanımlarının Program Kazanımları ile Olan İlişkileri
| İlişki Düzeyleri | ||||
| En Düşük | Düşük | Orta | Yüksek | En Yüksek |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| # | Program Yeterlilikleri | Düzey |
|---|---|---|
| P4 | Mesleği ile ilgili bilişim teknolojilerini (yazılım, program, animasyon vb.) etkin kullanır | 4 |
| P9 | Alanı ile ilgili verilerin toplanması, uygulanması ve sonuçlarının duyurulması aşamalarında toplumsal, bilimsel, kültürel ve etik değerlere sahiptir | 4 |
| P12 | İmalat yürütme sistemlerini anlama, modelleme ve tasarlama becerisine sahiptir. | 4 |
| P13 | İmalat yürütme sistemlerini bütünleştirme, çalıştırma, izleme ve raporlama becerisine sahiptir. | 5 |
| P14 | MES verilerini toplama, analiz etme ve yorumlama becerisine sahiptir. | 5 |
| P15 | Zeki üretim sistemlerini tanımlama ve tasarlama konusunda bilgi ve beceriye sahiptir. | 4 |
Dersin Öğrenim Kazanımları
| Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir: | |||
|---|---|---|---|
| No | Öğrenme Çıktıları | Prog. Yet. İlişkisi | Ölçme Yöntemi ** |
| Ö1 | MES sistemlerinden hangi bilgilerin raporlanacağını bilir. | P.4.6 | 1,7 |
| Ö2 | MES üzerinden rapor tasarlama ve sunma becerisine sahip olur. | P.9.2 | 1 |
| Ö3 | Gerçek zamanlı raporlar oluşturup üretimi izleme becerisine sahip olur. | P.12.9 | 7 |
| Ö4 | Üretim sistemlerinde üretilen raporların bütünleştirilmesi konusunda bilgi sahibi olur. | P.13.9 | 1 |
| Ö5 | Uygun raporlama araçlarını seçebilme becerisine sahip olur. | P.14.5 | 1 |
| Ö6 | Raporlama sürecinde elde edilen verileri analiz ederek sonuç ve öneriler geliştirebilir. | P.15.4 | 1,7 |
| ** Yazılı Sınav: 1, Sözlü Sınav: 2, Ev Ödevi: 3, Lab./Sınav: 4, Seminer/Sunum: 5, Dönem Ödevi: 6, Uygulama: 7 | |||
Dersin Haftalık İçeriği
| Hafta | Konu |
|---|---|
| 1 | MES raporlama kavramına giriş ve veri türleri |
| 2 | Üretimden veri toplama yöntemleri ve veri yapıları |
| 3 | Performans göstergeleri: OEE, kullanılabilirlik, kalite ve performans oranları |
| 4 | Vardiya bazlı üretim raporları ve analiz teknikleri |
| 5 | Günlük, haftalık ve aylık üretim raporlarının tasarımı |
| 6 | Operatör, makine ve hat bazlı raporlama modelleri |
| 7 | Hata, duruş ve bakım verilerinin raporlanması |
| 8 | Gerçek zamanlı veri izleme ve dinamik raporlama sistemleri |
| 9 | Alarm yönetimi ve raporlama entegrasyonu |
| 10 | Veri görselleştirme teknikleri: grafik, tablo ve pano tasarımı |
| 11 | Esnek raporlama sistemleri ve kullanıcı tanımlı raporlar |
| 12 | Üst sistemlerle entegrasyon: MES–ERP veri paylaşımı |
| 13 | Raporlama sistemlerinde veri güvenliği ve erişim yetkileri |
| 14 | Akıllı üretim ortamlarında karar destek ve otomatik raporlama |
Ders Kitabı veya Malzemesi
| Kaynaklar | Manufacturing Execution Systems: An Operations Management Approach, Second Edition, Seubert |
Değerlendirme Yöntemi ve Geçme Kriterleri
| Yarıyıl Çalışmaları | Sayısı | Katkı (%) |
|---|---|---|
| Devam | - | - |
| Laboratuvar | - | - |
| Uygulama | 1 | 10 (%) |
| Ödev | 1 | 10 (%) |
| Sunum | - | - |
| Projeler | - | - |
| Kısa sınav (Quiz) | - | - |
| Ara Sınavlar | 1 | 30 (%) |
| Yarıyıl Sonu Sınavı | 1 | 50 (%) |
| Toplam | 100 (%) | |
AKTS / Çalışma Yükü Tablosu
| Etkinlik | Sayı | Süre | Toplam İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders Hafta Sayısı ve Saati | 14 | 4 | 56 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi (Ön çalışma, Kütüphane, Pekiştirme) | 14 | 4 | 56 |
| Ara Sınav | 1 | 16 | 16 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 1 | 16 | 16 |
| Uygulama | 1 | 20 | 20 |
| Laboratuvar | 0 | 0 | 0 |
| Proje | 0 | 0 | 0 |
| Atölye | 0 | 0 | 0 |
| Sunum/Seminer Hazırlama | 0 | 0 | 0 |
| Alan Çalışması | 0 | 0 | 0 |
| Dönem Sonu Sınavı | 1 | 16 | 16 |
| Diğer | 0 | 0 | 0 |
| Toplam İş Yükü: | 180 | ||
| Toplam Yük / 30 | 6 | ||
| Dersin AKTS Kredisi: | 6 | ||
Ders - Öğrenme Çıktıları İlişkisi
| İlişki Düzeyleri | ||||
| En Düşük | Düşük | Orta | Yüksek | En Yüksek |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| # | Öğrenme Çıktıları | P4 | P9 | P12 | P13 | P14 | P15 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ö1 | MES sistemlerinden hangi bilgilerin raporlanacağını bilir. | 4 | - | - | - | - | - |
| Ö2 | MES üzerinden rapor tasarlama ve sunma becerisine sahip olur. | - | 4 | - | - | - | - |
| Ö3 | Gerçek zamanlı raporlar oluşturup üretimi izleme becerisine sahip olur. | - | - | 5 | - | - | - |
| Ö4 | Üretim sistemlerinde üretilen raporların bütünleştirilmesi konusunda bilgi sahibi olur. | - | - | - | 5 | - | - |
| Ö5 | Uygun raporlama araçlarını seçebilme becerisine sahip olur. | - | - | - | - | 4 | - |
| Ö6 | Raporlama sürecinde elde edilen verileri analiz ederek sonuç ve öneriler geliştirebilir. | - | - | - | - | - | 4 |