Bilişim Güvenliği Teknolojisi
Dersin Ayrıntıları

KTO KARATAY ÜNİVERSİTESİ
Ticaret ve Sanayi Meslek Yüksekokulu
Bilişim Güvenliği Teknolojisi Programı
Ders Bolognaları
Ticaret ve Sanayi Meslek Yüksekokulu
Bilişim Güvenliği Teknolojisi Programı
Ders Bolognaları

| Ders Kodu | Ders Adı | Yıl | Dönem | Yarıyıl | T+U+L | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 08130101 | Siber Saldırı ve Savunma Yöntemleri | 2026 | Güz | 3 | 2+2+0 | 5 | 5 |
| Dersin Türü | Zorunlu |
| Dersin Düzeyi | Önlisans (TYYÇ: 5. Düzey / QF-EHEA: Kısa Düzey / EQF-LLL: 5. Düzey) |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Yöntem ve Teknikler | - |
| Dersin Veriliş Şekli | Yüz Yüze |
| Ön Koşullar | - |
| Dersin Koordinatörü | - |
| Dersi Veren(ler) | Öğr.Gör. Ayşe Merve BÜYÜKBAŞ |
| Yardımcı(lar) | - |
Dersin Öğretim Eleman(lar)ı
| Adı Soyadı | Oda No. | E-Posta Adresi | Dahili | Görüşme Saatleri |
|---|---|---|---|---|
| Öğr.Gör. Ayşe Merve BÜYÜKBAŞ | C-127 | [email protected] | 7436 | Çarşamba 10.00-12.00 |
Dersin İçeriği
Bu ders kapsamında siber güvenliğin temel kavramları, güncel siber saldırılar, saldırı yaşam döngüsü ve siber tehditlere karşı kullanılan savunma yöntemleri ele alınmaktadır. Kali Linux işletim sistemi ve sanallaştırma teknolojileri kullanılarak uygulamalı bir siber güvenlik laboratuvarı oluşturulmaktadır.
Ders kapsamında Linux terminal komutları, dosya ve dizin yönetimi, veri işleme, arşivleme, sistem yönetimi ve temel güvenlik işlemleri gerçekleştirilmektedir. Ayrıca ağ trafiği analizi, VPN, Tor, Onion Routing, ProxyChains ve operasyonel güvenlik konuları incelenmektedir.
Siber Ölüm Zinciri (Cyber Kill Chain), gelişmiş sürekli tehditler (APT), aktif ve pasif keşif, açık kaynak istihbaratı (OSINT), ağ protokolleri, port ve servis analizi ile Nmap kullanılarak ağ keşfi konularına yer verilmektedir. Kali Linux ve Ubuntu sanal makineleri üzerinde izole ağ yapılandırması, bağlantı kontrolleri ve SSH servis analizi uygulamaları yapılmaktadır.
Dersin ilerleyen bölümlerinde güvenlik açıklarının tespiti, zafiyet analizi, yaygın siber saldırı türleri, sömürü (Exploitation) kavramı, güvenlik duvarları, erişim kontrolü, yama yönetimi, risk değerlendirmesi ve koruyucu güvenlik önlemleri ele alınmaktadır. Öğrencilerin teorik bilgilerini uygulamalı laboratuvar çalışmalarıyla pekiştirmeleri ve temel siber saldırı ile savunma süreçlerini değerlendirebilmeleri amaçlanmaktadır.
Ders kapsamında Linux terminal komutları, dosya ve dizin yönetimi, veri işleme, arşivleme, sistem yönetimi ve temel güvenlik işlemleri gerçekleştirilmektedir. Ayrıca ağ trafiği analizi, VPN, Tor, Onion Routing, ProxyChains ve operasyonel güvenlik konuları incelenmektedir.
Siber Ölüm Zinciri (Cyber Kill Chain), gelişmiş sürekli tehditler (APT), aktif ve pasif keşif, açık kaynak istihbaratı (OSINT), ağ protokolleri, port ve servis analizi ile Nmap kullanılarak ağ keşfi konularına yer verilmektedir. Kali Linux ve Ubuntu sanal makineleri üzerinde izole ağ yapılandırması, bağlantı kontrolleri ve SSH servis analizi uygulamaları yapılmaktadır.
Dersin ilerleyen bölümlerinde güvenlik açıklarının tespiti, zafiyet analizi, yaygın siber saldırı türleri, sömürü (Exploitation) kavramı, güvenlik duvarları, erişim kontrolü, yama yönetimi, risk değerlendirmesi ve koruyucu güvenlik önlemleri ele alınmaktadır. Öğrencilerin teorik bilgilerini uygulamalı laboratuvar çalışmalarıyla pekiştirmeleri ve temel siber saldırı ile savunma süreçlerini değerlendirebilmeleri amaçlanmaktadır.
Dersin Amacı
Bu dersin temel amacı, öğrencilere siber güvenliğin temel kavramlarını, siber saldırı türlerini ve savunma yöntemlerini öğretmek; siber tehditlerin tespit edilmesi, analiz edilmesi ve bu tehditlere karşı koruyucu önlemlerin geliştirilmesi konusunda temel bilgi ve beceriler kazandırmaktır.
Ders kapsamında öğrencilerin Kali Linux ve sanallaştırma teknolojilerini kullanarak güvenli laboratuvar ortamları oluşturabilmeleri, Linux terminal komutlarını uygulayabilmeleri, ağ keşfi, port ve servis analizi ile temel zafiyet değerlendirmesi yapabilmeleri hedeflenmektedir.
Ayrıca öğrencilerin siber saldırı süreçlerini etik ve yasal sorumluluklar çerçevesinde değerlendirmeleri, sistem güvenliğine yönelik temel savunma mekanizmalarını kavramaları ve edindikleri bilgileri uygulamalı çalışmalarla pekiştirmeleri amaçlanmaktadır.
Ders kapsamında öğrencilerin Kali Linux ve sanallaştırma teknolojilerini kullanarak güvenli laboratuvar ortamları oluşturabilmeleri, Linux terminal komutlarını uygulayabilmeleri, ağ keşfi, port ve servis analizi ile temel zafiyet değerlendirmesi yapabilmeleri hedeflenmektedir.
Ayrıca öğrencilerin siber saldırı süreçlerini etik ve yasal sorumluluklar çerçevesinde değerlendirmeleri, sistem güvenliğine yönelik temel savunma mekanizmalarını kavramaları ve edindikleri bilgileri uygulamalı çalışmalarla pekiştirmeleri amaçlanmaktadır.
Dersin Alan Öğretimini Sağlamaya Yönelik Katkısı
| Temel Meslek Dersleri | |
| Uzmanlık / Alan Dersleri | X |
| Destek Dersleri | |
| Aktarılabilir Beceri Dersleri | X |
| Beşeri, İletişim ve Yönetim Becerileri Dersleri |
Dersin Öğrenim Kazanımlarının Program Kazanımları ile Olan İlişkileri
| İlişki Düzeyleri | ||||
| En Düşük | Düşük | Orta | Yüksek | En Yüksek |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| # | Program Yeterlilikleri | Düzey |
|---|---|---|
| P1 | Mesleği ile ilgili temel, güncel ve uygulamalı bilgilere sahip olur. | 5 |
| P12 | Ağ, internet güvenliği ve siber tehditlere karşı korunma tekniklerini açıklar ve uygular. | 4 |
| P13 | Bilgisayar ve yazılım sistemlerinde güvenlik açıklarını tespit eder ve açıkları giderir. | 3 |
Dersin Öğrenim Kazanımları
| Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir: | |||
|---|---|---|---|
| No | Öğrenme Çıktıları | Prog. Yet. İlişkisi | Ölçme Yöntemi ** |
| Ö1 | Bilişim güvenliği temel kavramlarını tanımlar. | P.1.1 | 1,3 |
| Ö2 | Bilgisayar ve güvenliği hakkında bilgi sahibidir. | P.1.2 | 1,3 |
| Ö3 | Güncel güvenlik trendlerini analiz eder. | P.1.5 | 1,3 |
| Ö4 | Ağ ve internet güvenliğinin temel kavramlarını tanımlar ve işlevlerini açıklar. | P.12.1 | 1,3 |
| Ö5 | Güncel ve yaygın siber tehdit türlerini ayırt eder ve bu tehditlerin sistemlere nasıl zarar verdiğini açıklar. | P.12.2 | 1,3 |
| Ö6 | Yazılım ve sistemlerdeki yaygın güvenlik açıklarını ve bu açıkların nedenlerini açıklar. | P.13.1 | 1,3 |
| Ö7 | Tespit edilen bir güvenlik açığının olası etkisini ve risk seviyesini değerlendirir. | P.13.3 | 1,3 |
| ** Yazılı Sınav: 1, Sözlü Sınav: 2, Ev Ödevi: 3, Lab./Sınav: 4, Seminer/Sunum: 5, Dönem Ödevi: 6, Uygulama: 7 | |||
Dersin Haftalık İçeriği
| Hafta | Konu |
|---|---|
| 1 | Siber Güvenliğe Giriş ve Temel Kavramlar |
| 2 | Güncel Siber Saldırılar, Siber Saldırı Yaşam Döngüsü, Kali Linux Uygulamasına Giriş |
| 3 | Sanal Makine Yapılandırması ve Linux Terminal Komutları |
| 4 | Kali Linux'ta Veri İşleme, Dosya İnceleme, Metin Düzenleme ve Terminal Uygulamaları |
| 5 | Kali Linux'ta Arşivleme ve Sistem Yönetimi |
| 6 | Kali Linux'ta Dosya Sıkıştırma, Arşiv Yönetimi, Dosya İndirme ve Sistem Güvenliği İşlemleri |
| 7 | Siber Ölüm Zinciri, APT, Aktif ve Pasif Keşif, Zafiyet Tarama Araçları ve Sanal Ağ Laboratuvarı |
| 8 | Ara Sınav |
| 9 | Ağ Keşfi, Port ve SSH Servis Analizi |
| 10 | Güvenlik Açıklarının Tespiti ve Zafiyet Analizi |
| 11 | Siber Saldırı Türleri ve Sömürü Tekniklerinin Analizi |
| 12 | Siber Savunma Yöntemleri ve Sistem Güvenliği |
| 13 | Güvenlik Açıklarının Giderilmesi ve Risk Değerlendirmesi |
| 14 | Siber Güvenlik Senaryoları ve Genel Değerlendirme |
| 15 | Genel Tekrar |
| 16 | Final Sınavı |
Ders Kitabı veya Malzemesi
| Kaynaklar | Uygulamalı Siber Güvenlik ve Sızma Testi Eğitimleri;Capture The Flag Çözümleri, Vahap Eren - Ahmet Komut - Yusuf Can Çakır, Hayykitap, 2020, ISBN: 9786257909648 |
| Uygulamalı Siber Güvenlik ve Hacking, Mustafa Altınkaynak, Abaküs Kitap - Güvenlik - Veritabanı Dizisi, 10. Baskı, ISBN: 978-605-9129-68-8, 2024. |
Değerlendirme Yöntemi ve Geçme Kriterleri
| Yarıyıl Çalışmaları | Sayısı | Katkı (%) |
|---|---|---|
| Devam | - | - |
| Laboratuvar | - | - |
| Uygulama | - | - |
| Alan Çalışması | - | - |
| Derse Özgü Staj (Varsa) | - | - |
| Ödev | - | - |
| Sunum | - | - |
| Projeler | - | - |
| Seminer | - | - |
| Kısa sınav (Quiz) | - | - |
| Dinleme | - | - |
| Ara Sınavlar | 1 | 40 (%) |
| Yarıyıl Sonu Sınavı | 1 | 60 (%) |
| Toplam | 100 (%) | |
AKTS / Çalışma Yükü Tablosu
| Etkinlik | Sayı | Süre | Toplam İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders Hafta Sayısı ve Saati | 15 | 4 | 60 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi (Ön çalışma, Kütüphane, Pekiştirme) | 14 | 3 | 42 |
| Ara Sınav | 1 | 8 | 8 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Laboratuvar | 0 | 0 | 0 |
| Proje | 0 | 0 | 0 |
| Atölye | 0 | 0 | 0 |
| Sunum/Seminer Hazırlama | 0 | 0 | 0 |
| Alan Çalışması | 0 | 0 | 0 |
| Dönem Sonu Sınavı | 1 | 10 | 10 |
| Diğer | 0 | 0 | 0 |
| Toplam İş Yükü: | 120 | ||
| Toplam Yük / 30 | 4 | ||
| Dersin AKTS Kredisi: | 4 | ||
Ders - Öğrenme Çıktıları İlişkisi
| İlişki Düzeyleri | ||||
| En Düşük | Düşük | Orta | Yüksek | En Yüksek |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| # | Öğrenme Çıktıları | P1 | P12 | P13 |
|---|---|---|---|---|
| Ö1 | Bilişim güvenliği temel kavramlarını tanımlar. | 5 | - | - |
| Ö2 | Bilgisayar ve güvenliği hakkında bilgi sahibidir. | 5 | - | - |
| Ö3 | Güncel güvenlik trendlerini analiz eder. | 5 | - | - |
| Ö4 | Ağ ve internet güvenliğinin temel kavramlarını tanımlar ve işlevlerini açıklar. | - | 5 | - |
| Ö5 | Güncel ve yaygın siber tehdit türlerini ayırt eder ve bu tehditlerin sistemlere nasıl zarar verdiğini açıklar. | - | 5 | - |
| Ö6 | Yazılım ve sistemlerdeki yaygın güvenlik açıklarını ve bu açıkların nedenlerini açıklar. | - | - | 5 |
| Ö7 | Tespit edilen bir güvenlik açığının olası etkisini ve risk seviyesini değerlendirir. | - | - | 5 |
